Wojciech Gunia
Kultura nie będzie się rozwijać prawidłowo, jeśli nie będzie transparentna
W gronie ambasadorskim witamy Jadwigę Wianecką! Aktorkę teatralną i filmową, absolwentkę PWSFTviT w Łodzi, która o kampanii mówi tak:
Podpisuję się pod kampanią ‘Znamy stawki’ obiema rękami. Nie po to, żeby komuś coś zabrać, ale po to, by móc zacząć rozmawiać. Można przecież ustalić i się zgodzić, że jedna praca będzie opłacana lepiej, a inna gorzej, ale warto ustalić kryteria. - I dodaje: O ile spokojniejsi bylibyśmy, gdyby informacje o wydatkowaniu publicznych pieniędzy były jawne i łatwo dostępne. Byłoby to też elementem edukacyjnym - bo nie wszyscy zdają sobie sprawę z tego, że niektóre kompetencje i praca związana z ich wykorzystywaniem powinna być adekwatnie opłacana.
Mamy już ponad 40 ambasadorek i ambasadorów #ZnamyStawki! – Chcesz dołączyć do tego grona? Odezwij się do nas!
Bardzo miło nam ogłosić, że Krzysztof Cieślik z naszego ulubionego wydawnictwa ArtRage został ambasadorem #ZnamyStawki!
Jestem za całkowitą jawnością pensji i stawek. Pomijając fakt, że odstajemy na tym polu od wielu europejskich krajów (to właśnie w tym miejscu powinniśmy mieć kompleks tzw. Zachodu), to dla mnie jest oczywiste, że jawność jest warunkiem koniecznym jakiejkolwiek uczciwości w kulturze. Staram się zresztą tę jawność promować jako wydawca - podajemy nie tylko nakłady, lecz także dokładną sprzedaż naszych książek. To jedno.
Drugie doczytaj na profilu ambasadora Krzysztofa Cieślika!
Kampania #ZnamyStawki otrzymała wsparcie na rozwój w ramach SPLOT Wartości 2.0 - programu CERV Unii Europejskiej realizowanego przez Komisję Europejską. To tzw. duży grant o wartości 15 tysięcy euro. Znaleźliśmy się wśród 40 dofinansowanych instytucji z 595 aplikujących, w tym jako jedna z dwóch z Małopolski.
#Znamy Stawki od początku było projektem całkowicie oddolnym. Kiedy zakładaliśmy Stowarzyszenie Kultura w Pracy, wiedzieliśmy, że podjęcie go jest koniecznością. Przez ostatnie miesiące kampania rozwijała się dzięki pracy społecznej, solidarności i determinacji ludzi, którzy mieli dość milczenia wokół warunków pracy w kulturze.
Dziękujemy 40 ambasadorom i ambasadorkom kampanii. Dziękujemy setkom osób, które podpisały petycję, udostępniały nasze posty, wpłacały darowizny, rozmawiały o kampanii ze znajomymi i pomagały nam przetrwać pierwszy, najtrudniejszy etap.
To dzięki Wam kampania urosła do skali, dzięki której problem braku transparentności wydatkowania środków publicznych w polskiej kulturze, został zauważony również na poziomie europejskim.
Program CERV (Citizens, Equality, Rights and Values) wspiera inicjatywy wzmacniające prawa obywatelskie, demokrację, równość, transparentność i uczestnictwo społeczne. To program dla działań, które próbują realnie zmieniać rzeczywistość społeczną, również tam, gdzie przez lata słyszeliśmy, że „tak po prostu musi być”.
Dzięki temu grantowi zrealizujemy kolejne działania kampanii:
- Powstanie profesjonalny spot społeczny #ZnamyStawki, który będzie emitowany również w kinach!
- Wydamy Podręcznik Transparentności i warunków pracy w kulturze. Wygląda na to, że musimy w końcu uruchomić wydawnictwo [*]
- Przeprowadzimy pilotażową Szkołę Transparentności dla twórców i twórczyń kultury.
Dziękujemy! Będziemy pracować jeszcze ciężej!
Dlaczego w Polsce wciąż tak trudno mówić o pieniądzach? I dlaczego jawność wynagrodzeń nie jest tylko sprawą ekonomii, ale także praw obywatelskich, relacji władzy i przeciwdziałania przemocy w instytucjach?
Ta rozmowa przesuwa temat jawności instytucji publicznych na znacznie głębsze poziom: kto ma dostęp do informacji, kto może kontrolować instytucje i dlaczego brak przejrzystości tak często wzmacnia hierarchie, zależności i nadużycia.
Tam, gdzie brakuje przejrzystości, łatwiej o arbitralność i nierówne traktowanie, a w konsekwencji także o napięcia i przemoc w miejscu pracy. Transparentność nie rozwiązuje wszystkich problemów, ale jest warunkiem koniecznym, by w ogóle móc mówić o zdrowym środowisku pracy.
W rozmowie pojawia się też bardzo ważny wątek edukacji obywatelskiej. Szkoła, instytucje kultury, samorządy, NGO-sy - wszystkie te przestrzenie powinny uczyć sprawczości, odpowiedzialności i kontroli władzy. Zbyt często uczą jednak bierności, hierarchii i przekonania, że „tak już jest”.
To rozmowa o tym, że prawo nie jest abstrakcyjnym zbiorem paragrafów. Prawo to zapisane wartości. Narzędzie ochrony godności, zwłaszcza osób słabszych wobec instytucji, przełożonych i systemu. I właśnie dlatego jawność stawek w kulturze nie jest dodatkiem do „prawdziwych” problemów sektora. Jest jednym z miejsc, w których zaczyna się realna zmiana. Właśnie dlatego #ZnamyStawki!
Zapraszamy do lektury!
Dziś wracamy do marginalnej dziedziny sztuki, którą niektórzy z nas się zajmują - poezji, ale patrzymy na nią jako na system, w którym (albo poza którym) funkcjonuje.
Po pierwsze: publikujemy wywiad z Pawłem Partyką – polsko-duńskim (i duńsko-polskim) tłumaczem, animatorem kultury i uczestnikiem dwóch obiegów literackich. Rozmawiamy o tym, jak działa poezja w Danii i dlaczego z polskiej perspektywy wiele z tych rozwiązań może wydawać się wręcz nieprawdopodobnych!
Obowiązkowe honorarium za spotkania? wyższe nakłady w siedmiokrotnie mniejszym kraju? Ponad 30 wydawnictw publikujących poezję? Marginalna rola nagród i festiwali?
To rozmowa o tym, że literatura działa wtedy, gdy istnieją warunki, które ją podtrzymują.
Po drugie: publikujemy #ZnamyStawki Festiwalu Miłosza! Oddajemy do Waszych rąk raport i zbiorcze tabele obejmujące ostatnie lata. Dane, które pozwalają zobaczyć coś więcej niż pojedyncze doświadczenia, strukturę wynagrodzeń w jednym z najważniejszych wydarzeń literackich w Polsce. Czy są kontrowersje? Sprawdźcie! Zapraszamy do wspólnej analizy, bo jest co analizować.
Światowy Dzień Poezji to dobry moment, żeby zadać sobie pytanie: w jakich warunkach powstaje literatura i kto za nie odpowiada?
Ukryte stawki wzmacniają nierówności i tworzą asymetrię informacji. Brak jawności oznacza brak równego traktowania wykonawców w kulturze.
Chcemy, aby instytucje finansowane ze środków publicznych publikowały stawki i zasady rozliczeń w sposób przejrzysty, czytelny i dostępny dla wszystkich.
#ZnamyStawki to kampania, która przełamuje tabu wynagrodzeń i daje środowisku narzędzie do wspólnej walki o uczciwe warunki pracy.
„Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.”Art. 61 Konstytucji RP
Kultura nie będzie się rozwijać prawidłowo, jeśli nie będzie transparentna
Domagamy się finansowej transparentności instytucji, a co za tym idzie – sprawiedliwych stawek za swoją pracę
Transparentność wynagrodzeń jest ważnym elementem sprawiedliwości pracowniczej
Napisz post na FB/IG/X/TikTok z hashtagiem #ZnamyStawki.
Każda wpłata wzmacnia edukację, monitoring i narzędzia jawności.
Wspieram #ZnamyStawki!